120 jaar en weer helemaal vitaal

Weliswaar geen natuurijs, maar afgelopen zaterdag overheerste er toch een tevreden gevoel bij het bestuur van de 120-jarige IJsclub Rijsoord & Omstreken. Op de openingsdag (tevens receptie) van de jubileumexpositie in bezoekerscentrum De IJsvogel kwamen heel wat belangstellenden af. Vooral de fotowanden met kiekjes van toen trokken veel bekijks en vormden de aanleiding om vele herinneringen op te halen.

1901/1902
De eerste plannen voor de Rijsoordse ijsclub werden gesmeed in 1901. Dat jaartal is ook te zien op het iconische houten bord ‘IJSCLUB R&O, OPGERICHT 1901’ (zie fotocollage links) dat de club al sinds jaar en dag gebruikt. In de officiële stukken kwam echter 1 januari 1902 als oprichtingsdatum te staan.
“Een ijsclub richt zich op het winterseizoen en de winter bestrijkt nu eenmaal stukken van twee jaren,” legt voorzitter Jaap Heester uit. “Het was toen de winter van 1901/1902 en het is nu de winter van 2021/2022. In die zin zitten we met het 120-jarig jubileum precies goed.”

Nieuw elan
De ijsclub beschikt sinds 2017 in het Waalbos over een landijsbaan, maar zette voor die tijd in geval er voldoende ijsdikte was een baan uit op De Waal. De laatste keer was dat in 2009 ter hoogte van De Theetuin. De zachtere winters en het uitdiepen van De Waal (hogere golfslag) waren er debet aan dat de benodigde ijsdikte voor een baan (12 cm) zelden meer bereikt werd. Gevolg: leden haakten af en ook binnen het bestuur verminderde de animo om door te gaan. Toch stonden er vanuit de Rijsoordse gemeenschap steeds weer mensen op om het sportief culturele erfgoed te behouden. De komst van het Waalbos én de daarin geplande landijsbaan zorgde voor nieuwe elan.
“Het ledental was zelfs tot een stuk of zeventig teruggezakt, maar nu tikken we bijna de 400 aan,” vertelt Heester enthousiast. “We hanteren een minimumcontributie van vijf euro per jaar voor het hele gezin. De leden lezen dat goed: minimum. Velen geven dus meer. Sterker, van meerdere leden kregen we dit jaar 120 jaar vanwege het jubileum. Dat is toch mooi.”

Openstelling
“Het is wel jammer dat we sinds de realisatie van de landijsbaan nog maar welgeteld anderhalve dag open zijn geweest voor schaatsers,” stelt bestuurslid pr en ijsmeester Henk van Mastrigt. “Vorig jaar om deze tijd was het bijna zover. Op deze baan is 8 cm ijs voldoende, maar we kregen vanwege de coronamaatregelen geen toestemming. Dat was zuur, want toen werd er op De Waal wel geschaatst.”
Heester vult aan: “Dat heeft ons wel aan het denken gezet. Er werd toen op zondag geschaatst zonder toiletvoorzieningen, zonder EHBO’ers. Wat dat betreft zullen we onze verantwoordelijkheid pakken en in het vervolg ook op zondag de baan openstellen en onderhouden. Dat is een trendbreuk met vroeger toen zondagopenstelling nog heel gevoelig lag.”

Tips
Op de feestelijke twaalfde februari is de lucht blauw, maar zorgt een stevige bries voor behoorlijk wat golfslag op de ondergelopen landijsbaan. “Er staat veertig tot vijftig centimeter water op en met flink wat wind vriest dat niet een, twee, drie dicht,” vervolgt Van Mastrigt. “Bij een lagere waterstand mag het dan misschien eerder dichtvriezen, maar dan krijg je bij zonnig weer eerder dooi van onderaf. Deze tip kregen we van een bevriende ijsclub uit ‘s-Gravendeel. En uit Strijen kwam de tip van de vaten die nu ook bij ons in het water liggen. Die fungeren als een expansievat en gaan scheurvorming in het ijs tegen.”

Openingstijden
De expositie in de IJsvogel loopt nog door tot en met zondag 27 maart. Op zater- en zondagen is men welkom tussen 10.00 en 16.30 uur en op woensdagen tussen 13.00 en 16.30 uur.

Tekst en foto: Michel van Straten