
De bibliotheek in ontwikkeling
LokaalDe Bibliotheek AanZet Zwijndrecht trekt gemiddeld 9200 bezoekers per week, een mooi aantal dat aantoont hoezeer deze plek verankerd is in de lokale gemeenschap. Maar de bieb is veel meer dan alleen een plek om boeken te lenen.
Community librarian
Harmke bekleedt de functie van ‘Community librarian’ voor de jeugd, terwijl een andere Community librarian zich richt op volwassenen. Wat houdt deze functie precies in? Harmke verbindt lokaal mensen met elkaar die dezelfde interesses hebben in de bibliotheek. Zo kwam de vraag van het Walburg College of er iemand schaakles wilde geven. Via de socials werd de vraag uitgezet. Ze vond bij samenswerkingspartner Stichting Jong Zwijndrecht iemand die gepassioneerd schaker is en zo werd vraag en aanbod samengebracht.
Naast het verbinden van gemeenschappen, is Harmke ook verantwoordelijk voor de programmering voor jongeren. De bieb werkt nauw samen met Stichting Jong Zwijndrecht, Next-Up, Diverz en met het Walburg College. Zo worden er projectweken en klassenbezoeken georganiseerd om jongeren op een positieve manier kennis te laten maken met de bibliotheek, inclusief spoken word-en Ai- sessies tijdens het jongerenpodium. Hier zijn de jongeren zelf aan zet! Ze kunnen ideeën aandragen over wat ze samen willen organiseren in de bieb. Zo is er al een Dungeons and Dragons-club, wordt er volop gejamd, gedamd en binnenkort is er een offline bordspellen-avond.
Daarnaast werkt de bibliotheek samen met verschillende buurthuizen om de jeugd bij de vaste knutselmiddag in verschillende talen voor te lezen. Daarbij worden zoveel mogelijk bestaande evenementen geïntegreerd in het samenwerkingsprogramma. Zo is er nu een mini-bieb in het zwembad, waar kinderen bij het diploma-zwemmen ontdekken dat ze daar boekjes kunnen lezen en gratis lid worden van de bieb tot hun 18e. Ook wordt er samenwerking gezocht met de kinderboerderij om daar de jonge Zwijndrechtse bezoekers te bereiken.
Een Plek voor Ontmoeting en Leren
Harmke benadrukt dat de bibliotheek steeds meer een plek wordt waar mensen kunnen leren, studeren en elkaar ontmoeten. Het is allang niet meer alleen een plek om alleen boeken te lenen. Zo is er op woensdagmiddag en vrijdagochtend een voorleesmoment voor kinderen. Op vrijdagmiddag start de splinternieuwe Maakplaats na de vakantie, waar je kan experimenteren met (digi)taal en nieuwe technieken.
Op maandagochtend komt er een groep van 20 Eritrese jonge ouders die met hun kinderen naar de bieb komen voor digitale hulp en andere vragen. Terwijl de moeders geholpen worden, worden de kinderen automatisch lid van de bibliotheek en beginnen ze met lezen.
Belang van Lezen voor Jongeren
Waarom is het belangrijk dat jongeren naar de bibliotheek komen? Volgens Harmke ontwikkel je door te lezen ook andere vaardigheden. “Als je niet leest, gaat het leren minder goed,” zegt ze. “Lezen is enorm belangrijk.” Jongeren lezen in vlagen of lezen alleen voor hun leeslijst en kiezen dan een dun boek om snel klaar te zijn. Wel is er een groeiende interesse in ‘Manga’, wat heeft geleid tot een nieuwe collectie in de bibliotheek.
Ambities voor de Toekomst
Harmke zou graag zien dat elk kind bij inschrijving in het geboorteregister automatisch lid wordt van de bibliotheek. In veel landen is dit al zo, maar in Nederland nog niet. Dit zou kunnen bijdragen aan het verminderen van taalachterstanden en laaggeletterdheid onder jongeren. De grootste uitdaging voor de bibliotheek is om die mensen te bereiken die normaal niet naar de bieb komen, maar het wel nodig hebben.
Sinds vorig jaar is er een speciale ‘young adult’ hoek met een graffiti-muur en een manga-sectie. BookTok, een trend waarbij influencers boeken aanprijzen, speelt ook een rol in het aanmoedigen van lezen onder jongeren.
Cijfers
De Bibliotheek AanZet Zwijndrecht huisvest ruim 40.000 boeken en leent er maandelijks zo’n 10.000 uit. Hoewel er iets minder gelezen wordt, zijn de uitleningen weer op het niveau van voor corona. Het totale aantal leden in 2024 is 10.315, een stijging ten opzichte van 2023 toen er 9.902 leden waren.
Tekst: Maarten Vink
Foto’s: Harmke











