Gemeenteraad eist openheid. Sociale Dienst Drechtsteden kampt al jaren met ernstige problemen

Zwijndrecht- Het kraakt en trilt bij de Sociale Dienst Drechtsteden (SDD). Het begon vast ver vóór eind 2024. Maar in december van dat jaar was de maat vol. In een anonieme brief gericht aan de zeven aangesloten gemeenten van de SDD spreken medewerkers over een angstcultuur, intimidatie en integriteitsschendingen. De interventies die daarop volgden boden geen soelaas, eerder meer onrust. Daarom eist de gemeenteraad van Zwijndrecht nu volledige openbaarheid van alle relevante stukken rond het onderzoek naar de SDD.  

‘Sociale Dienst Drechtsteden of de Gemeenschappelijke Regeling Sociaal kampt al geruime tijd met ernstige problemen op het gebied van sociale veiligheid, integriteit en leiderschap. We spreken onze waardering uit naar de medewerkers van SDD. Want ook al voelen sommigen zich niet veilig, onze inwoners ondervinden hier weinig last van. Maar wij als raad hebben er wel last van. We krijgen zoveel verschillende, tegenstrijdige berichten dat het niet meer te volgen is.’ Aldus Fred Loos, namens ABZ, ZPP, VVD, GroenLinks en PvdA. Deze partijen presenteerden samen de motie Herstel van Transparantie en Democratische Controle bij de GR Sociaal.

Ontslag in het kwadraat
Naar aanleiding van de brandbrief en hangende het onderzoek is de toenmalige directeur op non-actief gesteld. De eindconclusie van het rapport resulteerde in het ontslag van de directeur, die naar de rechter stapte. De rechter oordeelde dat het onderzoeksbureau aan tunnelvisie leed en dat zij zich niet aan de feiten hield. Iets waarvoor de medewerkers tussentijds al waarschuwden. Daarmee was het ontslag van David van Maanen onrechtmatig en kreeg hij 131.000 euro mee. Vervolgens werd er een interim aangesteld voor het opstellen van een herstel- en verbeterplan. In een brief schreven de medewerkers; ‘De nieuwe directrice werd binnengehaald als de frisse start die de organisatie nodig had. Maar volgens talloze medewerkers is zij het middelpunt van een nieuw soort manipulatie: subtiel, bureaucratisch, maar vernietigend.’ Ook het bestuur was niet tevreden over haar functioneren. Het schip vaart nu tijdelijk onder de vlag van Guido von Grumbkow.

Volledige openbaarheid
Terug naar de raad en de aanleiding van de motie. In de afgelopen twee jaar bouwde de affaire een flink dossier op. Sommige van die documenten zijn vertrouwelijk, andere stukken waren openbaar en kregen alsnog een slot erop of vice versa, er werd informatie gedeeld met slechts een deel van de raad die een geheimhoudingsplicht meekreeg en soms moesten ook de raadsleden het laatste nieuws uit de media vernemen. Al met al werd het tijd voor meer transparantie en openheid vonden de indieners van het voorstel. De motie bevat vijf opdrachten maar het was het verzoek voor volledige openheid van alle relevante stukken rond het onderzoek dat het debat beheerste.

Volledige openbaarheid vonden CU-SGP, D66 en CDA te ver gaan, zelfs met in achtneming van de  AVG (Algemene verordening gegevensbescherming). Mede gezien de mogelijke kwetsbaarheid van de betrokkenen en omdat de gevolgen niet te overzien zijn. Ook wethouder Ronald de Meij adviseerde tegen dit onderdeel. ‘Een twintigtal documenten zijn openbaar. De conclusie en aanbevelingen die gedeeld kunnen worden vanuit het rapport zijn gedeeld. Het college ontraadt deze oproep want het zal niks toevoegen.’ Na twee schorsingen en het splitsen van de motie in twee voorstellen werden beiden, inclusief de vijf opdrachten, in zijn geheel overgenomen. Voor het zomerreces verwacht de raad een update van het college.

Tekst: Meity Bodenstaff- de Folter