Ambachtse buitenpolders

Ik wil dit keer met u stil staan bij een mooie historische foto uit de jaren ‘60 van de vorige eeuw. De fotograaf stond op de Veersedijk, ongeveer ter hoogte van de winkel van de Fietsen van Ambacht. Behalve de brug over de Noord is er nu niets meer zoals het was. We gaan eerst zo’n 125 jaar terug in de tijd. Toen was dit gebied tussen de Veersedijk en de Noord grasland, afgewisseld met grienden. Hier lagen enkele kleine poldertjes, de Antoniapolder (voorgrond), de Nieuwe Bospolder (terrein Jonker en Stans) en de Dommis (vlakbij de brug). Verderop (links) lagen nog de Grote en Kleine Noord en de Oude Bospolder (nu Crezéepolder geheten). Het werden buitenpolders genoemd. In de wintermaanden liepen ze dikwijls onder water. ‘s Zomers werden ze beweid. In een krantenbericht uit 1895 lezen we dat de gebieden destijds per seizoen voor dit doel werden verhuurd.

In 1900/1901 werd de Veerweg aangelegd vanaf de Veersedijk tot aan de Noord, aanvankelijk als onverharde weg. Die weg werd nodig omdat de gemeente het voor elkaar had gekregen dat de Fop Smitboot ons dorp in de dienstregeling wilde opnemen. Fop Smit voer in die tijd een aantal keren per dag van Rotterdam via Dordrecht naar Gorinchem. Ons dorp werd voor het eerst bereikbaar per openbaar vervoer. In diezelfde tijd begonnen Klaas Leendert Jonker en Willem Stans hier een scheepswerf. Men hoogde het omliggende terrein o.a. op met de grond die het bedrijf uitgroef voor een eigen haven en een scheepshelling. Delen van het gebied liepen ‘s winters desondanks geregeld onder water. De Watersnood van 1953 was hiervan het bekendste voorbeeld. Toch vestigden zich er meerdere bedrijven. Op 1917 werden door de Ambachtse woningbouwvereniging Algemeen Belang (thans Rhiant) aan de Veerweg de eerste sociale woningen gebouwd, die in ‘53 het watergeweld niet doorstonden. Ze hebben gestaan bij het rijtje bomen links op de foto. Op de foto zijn ze er al niet meer. Tussen de bomen ziet u nog twee huizen die ca vier jaar geleden zijn afgebroken t.b.v. bedrijfsbebouwing. In de jaren ‘60 werd het tuinland op de voorgrond door de gemeente opgehoogd. Hier ligt ni het bedrijventerrein Antoniapolder. Langs de bebouwing met de letters Jonker & Stans Scheepsbouw ligt tegenwoordig het Noordeinde.

Historisch Genootschap,
Arie Verhoeven