De Smaak van Vrijheid

De smaak van vrijheid komt uit een soepblik. Iedereen die aanschoof aan de Vrijheidstafel in Nederland mocht genieten van een warme kop vegetarische minestronesoep. Een van de plekken waar de soep in Zwijndrecht werd geserveerd was in Deelcafé De Groene Buur.

Maar het menu van De Groene Buur bestond niet enkel uit soep. Het werd gevolgd door belegde broodjes, een koude schotel en als afsluiter een frisse fruitsalade. De vijf vrijwilligers zorgden dat hun gasten niks tekort kwamen.

Voorzitter Wil Hofland en bestuurslid Margo Pijl van het 4 en 5 mei comité Zwijndrecht, maakten een stop bij het deelcafé en aten een kommetje soep mee. Daarna zetten ze hun rondje Vrijheidsmaaltijd voort en bezochten ook andere locaties in Zwijndrecht.

Soep in blik
Tijdens corona konden er geen Vrijheidsmaaltijden gehouden worden, tenminste niet zoals voorafgaande jaren. Het Amsterdams 4 & 5 mei Comité bedacht toen een speciaal blik met Vrijheidsmaaltijdsoep. Zodat iedereen, ondanks de coronamaatregelen, dezelfde maaltijd kon delen. Het idee is voortgezet door het Nationaal Comité 4 en 5 mei en de Vrijheidssoep verspreidde zich door heel Nederland. Het recept is steeds van een bekende chef. De chef van 2025 is Jet van Nieuwkerk.

Meer dan een maaltijd
Een maaltijd is meer dan eten alleen. De ruimte vulde zich al gauw met gezellige praat en vrolijk gelach. Dat mensen elkaar niet kenden, deerde niemand. Want ze hebben iets gemeen. Ze waren daar omdat ze de vrijheid koesteren. Eén meneer vertelt hoe zijn moeder als klein meisje afscheid moest nemen van haar joods vriendinnetje. Dat beviel de bezetter niet en trapte zijn moeder hard in de maag. “Mijn moeder is dat nooit vergeten. Haar vriendinnetje is niet meer teruggekeerd.” Zijn tafelgenote vertelt dat ze altijd een soort spanning voelde bij haar ouders, als ze het over de oorlog hadden. “Ik kan mijn vinger er niet opleggen, maar het was er wel.”

Frans Kooren en Corma van Nes, zijn onderdeel van het kernteam van De Groene Buur. Frans: “Bij het vieren van de vrijheid hoort ook het herdenken op 4 mei. Ik ben blij dat in Nederland beide aandacht krijgen.” Zijn collega voegt daaraan toe: “Het is belangrijk dat te blijven doen, juist omdat we er steeds verder verwijderd van raken. In het bijzonder voor de jongere generaties, die er weinig mee hebben. Daarom moeten we blijven delen, blijven herdenken en blijven vieren.”

Gesprekskaartjes
Ergens tussen de drie gangen in kregen de dertig bezoekers, gesprekskaartjes met verschillende vragen. Zoals; zou je willen leven zonder wetten en regels? Twee vrouwen raakten al snel aan de praat over het belang van respect en orde maar ook over de belemmering van bureaucratie en de overdaad aan regels. Sommige gasten namen de kaartjes, met toestemming, mee naar huis. Anderen kozen voor de speciaal ontworpen papieren placemats met de prangende vraag: Wat voor vrijheid wens jij de mensen op de wereld toe?

Na de maaltijd gingen de gasten naar een aparte ruimte voor een korte lezing. Ko Barendrecht deelde verhalen van Zwijndrechtse verzetsstrijders. Gewone mensen die in een bijzonder tijd leefden en in staat waren buitengewone daden te verrichten.

De Groene Buur
Frans: “In totaal hebben we zo’n 50 vrijwilligers. Ongeveer de helft van onze vrijwilligers zijn buurtbewoners, de andere helft zijn gemeenteleden van de Bethelkerk aan de Rotterdamseweg. De ruimte is ingericht als een huiskamer. Want we willen een plek van ontmoeting zijn. We zien dat mensen hier aansluiting vinden bij elkaar. Ze komen met initiatieven zoals het oprichten van een haakclub of een middag muziek maken. Onze rol is te faciliteren daarom past samen de vrijheid vieren naadloos bij onze missie; tijd en aandacht delen met elkaar. Dus ik hoop dat De Groene Buur volgend jaar weer een Vrijheidsmaaltijd mag organiseren.”

Tekst en foto: Meity Bodenstaff- de Folter