We willen 0% sociale woningen erbij

We weten al lang dat de druk op de woningmarkt zich niet beperkte tot Zwijndrecht. Het is een landelijk probleem. Er moeten meer huizen komen voor woningzoekenden. Daarom is 1 juli jongstleden een nieuwe wet van kracht gegaan. De wet Versterking Regie Volkshuisvesting. Daarin staat een harde eis die sterk afwijkt van de koers die de gemeenteraad heeft uitgezet in haar raadsprogramma Zwijndrecht Samen Vooruit.

Vorige week dinsdag presenteerde de rekenkamer, het orgaan dat de effect en rechtmatigheid van beleid onderzoekt, de effecten van het woonbeleid 2020-2025. Met andere woorden heeft de aanpak van de gemeente, in de laatste vijf jaar, geleid tot meer beschikbare woningen in Zwijndrecht?

Duidelijke in haar richting, niet in haar doelen
De rekenkamer concludeerde dat de ambities van de gemeente helder zijn. Een evenwichtiger woningvoorraad en bevolkingssamenstelling voor meer leefbare en daadkrachtige wijken. Dat vraagt om een bredere variatie aan woonbouwtype en een soepele doorstroming. Waar het mank gaat, volgens de rekenkamer, is dat deze koers onvoldoende concreet is uitgewerkt. Het woonbeleid is actueel en met duidelijke koers, de effectiviteit is nog niet goed te beoordelen omdat doelen niet concreet zijn en nog beperkt woningen gerealiseerd zijn.

Daarom kreeg de raad de volgende aanbevelingen mee; maak het woonbeleid concreet en toetsbaar. Blijf sturen op uitvoering en monitoring (hou de vinger aan de pols). Wanneer is de woningvoorraad evenwichtig? Wanneer is het beleid succesvol? Welke doelen wil Zwijndrecht precies bereiken? Zorg dat in het nieuwe verplichte volkshuisvestingsprogramma goede afspraken worden gemaakt over de rol (bevoegdheid) van de raad en het college. En versterk in de regio de positie van Zwijndrecht. De laatste twee punten zijn vooral belangrijk in relatie tot de nieuwe wet van 1 juli jongstleden.

Nieuwe wet botst met ambitie
Waar, voor de raad, de schoen het meest wringt in de nieuwe wet, is de passage over het percentage sociale woningen: jaarlijks moeten 100.000 woningen worden gerealiseerd. Twee derde daarvan moet uit betaalbare koop- en huurwoningen bestaan. En van alle nieuw te bouwen woningen moet 30% sociale huurwoningen zijn.

Momenteel heeft Zwijndrecht in haar aanbod van sociale woningen de grens van 30% overschreden. De woningvoorraad is uit balans. In totaal behoort 82% van de woningvoorraad tot het betaalbare segment en bestaat ruim 37% uit sociale huurwoningen in bezit van de woningcorporaties. Een groot aantal sociale huur- en goedkope koopwoningen concentreren zich in een aantal gebieden die steeds kwetsbaarder worden. De balans en aantrekkelijkheid van deze buurten moet terugkeren. Zodat inwoners die een sociaaleconomische stap maken, niet wegverhuizen, maar behouden blijven voor de buurt. Staat er in het raadsprogramma.

In principe zegt de gemeente Zwijndrecht tegen de regio en overheid. Luister, wij voldoen in ons bestaand woonaanbod ruimschoots aan de norm van 30%. We zijn niet van plan onze koers te veranderen en houden vast aan een evenwichtiger woonaanbod (huizen in de midden en hoge prijsklasse) en bevolkingssamenstelling (verschillende inkomens). Of zoals VVD het verwoordde: ‘we willen 0% sociale woningen erbij’.

Uitdaging
Het is niet moeilijk voor te stellen dat vasthouden aan de koers, in het licht van de nieuwe wet, uitdagingen gaat opleveren bij de raad en het college. Op 22 september aanstaande gaat de raad met elkaar hierover in debat.

Tekst Meity Bodenstaff- de Folter