Onderzoek naar opvang asielzoekers en Oekraïners

H.I.Ambacht – De gemeenteraad heeft maandagavond na een lang debat er mee ingestemd dat het college gaat uitzoeken of er na 1 juli 2027 noodopvang of duurzame opvang van asielzoekers mogelijk is. Er zal een draagvlakonderzoek onder de Ambachters plaatsvinden en voorwaarde is dat er geen ‘veilige landers’ worden geplaatst. Uiteindelijk zal de raad over de opvang een besluit nemen.

Wethouder Oene Doevendans legde uit dat de gemeente in ieder geval tot 1 juli 2027 aan de Spreidingswet voldoet. Op dat moment loopt de huurovereenkomst van de boot en de ligplaats af. Het is nog niet duidelijk of deze ligplaats beschikbaar blijft, omdat de eigenaar het terrein wellicht wil gaan ontwikkelen. Doevendans herinnerde er aan dat de gemeenteraad begin dit jaar voltallig een motie heeft aangenomen dat de gemeente geen ‘veilige landers’ wil opvangen. Zowel het COA als het Rijk hebben geantwoord dat zo’n uitsluiting niet past binnen de wettelijke kaders van de Spreidingswet. Ook is al eerder aangegeven dat de gemeente alleen mogelijkheden ziet voor opvang op het water. COA wil echter van de dure opvang van asielzoekers op boten op het water af en zoekt naar duurzame oplossingen voor minstens vijf jaar op het land.

Woordvoerder Frank van den Elsen van Realistisch Ambacht vindt dat de gemeente niet persé aan alle eisen van de Spreidingswet moet willen voldoen. Hij wees erop dat er inmiddels al 100 (van de 342 die Nederland telt) gemeenten zijn die niet kunnen of willen voldoen aan de Spreidingswet. “De instroom daalt niet en overal ontstaan er problemen”. Hij pleitte voor een stevige opstelling van de wethouder.

Erik van Hartingsveld (SGP/CU) verwachtte vooral een bestuurlijke rol van het college. Voor zijn partij moet duidelijk zijn wat het draagvlakonderzoek gaat inhouden. “Hebben inwoners echt invloed op locatie, aantallen en dergelijke?”. De partij wil dat er een eerlijk draagvlakonderzoek komt en dat het college bestuurlijke verantwoordelijkheid neemt en met een voorstel komt en aangeeft welke mogelijkheden er na 1 juli 2027 zijn. Hij wees daarbij ook op de rol die kerken, vrijwilligers en maatschappelijke organisaties kunnen spelen. Na diverse schorsingen kreeg hij er de handen niet voor op elkaar.

De meerderheid van de raad is voorstander van de door het college geschetste route. Die houdt in dat wethouder Doevendans in de gesprekken met COA blijft vast houden aan de wens van ‘geen veilige landers en opvang op het water’. Tegelijkertijd worden de voorbereidingen getroffen voor een draagvlakonderzoek onder de bevolking. Daarvoor wordt een gespecialiseerd bureau ingehuurd en de fractievoorzitters van alle partijen in de raad stellen met elkaar de vragen in het onderzoek vast. Er is duidelijk gesteld dat het draagvlakonderzoek geen referendum is. Idealiter zou de uitslag van dit onderzoek er in het eerste kwartaal van 2027 moeten zijn, zodat er nog tijd is voor de raad om te beslissen hoe er na 1 juli 2027 moet worden gehandeld. De raad – en niet het college – neemt het uiteindelijke besluit over nood- of duurzame opvang van asielzoekers na 1 juli 2027. PRO stemde tegen. Deze partij is voorstander van een menselijke benadering van de asielzoekers en wil sowieso geen opvang op het water.

Voor wat betreft de boot voor de ontheemde Oekraïners legde Doevendans uit dat zij in ieder geval tot februari 2028 recht hebben op opvang. De Oekraïners staan ingeschreven in de gemeente. Hij kijkt of er eventueel een andere plaats voor de boot kan worden gevonden. Ook overlegt hij met andere gemeenten in de regio of zij mogelijkheden hebben om deze mensen op te vangen. Gemiddeld vertrekken er maandelijks 4 of 5 mensen van deze boot naar elders. De gemeente heeft al besloten om die lege plekken niet op te vullen. “Er hoeft dan voor minder mensen volgend jaar een opvang te worden geregeld”.

Tekst: Trudy Wehrmeijer