Ook volwassenen hebben soms een prik nodig

De vaccinaties uit je kindertijd beschermen niet levenslang. Wie op reis gaat of de vijftig is gepasseerd, doet er daarom goed aan om te checken of de bescherming nog op peil is. Twee prikken komen daarbij vaak ter sprake, namelijk die tegen DTP en die tegen gordelroos. Beide zijn ook voor volwassenen in de Alblasserwaard relevant.

Je bescherming uit de kindertijd neemt langzaam af

De afweer die je als kind opbouwt via het Rijksvaccinatieprogramma kan in de loop van de jaren minder sterk worden. Daardoor kun je op latere leeftijd alsnog ziek worden van iets waartegen je ooit beschermd was. Daarnaast zijn er ziektes die juist opspelen naarmate je ouder wordt. Gordelroos is daarvan het bekendste voorbeeld.

Een verlopen DTP-vaccinatie merk je pas als het misgaat

DTP staat voor difterie, tetanus en polio. De laatste prik krijg je meestal rond je negende, en daarna denkt bijna niemand er nog aan. Toch blijft vooral tetanus een reëel risico. De bacterie leeft in grond en straatvuil en komt je lichaam binnen via een wondje. Een schram tijdens het tuinieren of een val met de fiets kan dus al genoeg zijn. Tetanus veroorzaakt ernstige spierkrampen en kan zonder behandeling levensbedreigend worden.

Ook voor verre reizen is DTP een aandachtspunt. Voor veel bestemmingen geldt het advies om de prik te herhalen als je laatste vaccinatie langer dan tien jaar geleden is. Is dat bij jou het geval, dan kun je een dtp vaccinatie laten zetten bij een vaccinatiekliniek of de GGD. Ook bij veel huisartsen kun je hiervoor terecht. Eén prik volstaat in dat geval en je bent weer jaren beschermd.

Gordelroos treft vooral vijftigplussers

Gordelroos wordt veroorzaakt door hetzelfde virus als waterpokken. Heb je ooit waterpokken gehad, dan blijft dat virus sluimerend in je lichaam aanwezig. Wordt je afweer minder, bijvoorbeeld door het ouder worden, dan kan het virus weer actief worden. Je krijgt dan pijnlijke blaasjes op je huid, meestal op je romp of in je gezicht.

De blaasjes genezen vaak binnen een paar weken, maar daarmee is de ziekte niet altijd voorbij. Bij een deel van de patiënten blijft er zenuwpijn achter die maanden kan aanhouden. Die pijn is lastig te behandelen en kan slapen en werken flink in de weg zitten. Met een gordelroos vaccinatie verklein je de kans op de ziekte én op die langdurige zenuwpijn aanzienlijk. Vooral vanaf je vijftigste is die prik verstandig, omdat de kans op gordelroos vanaf die leeftijd duidelijk toeneemt.

Zo regel je een vaccinatie in de buurt

Een DTP-herhaling en een gordelroosprik regel je zelf, want geen van beide wordt op volwassen leeftijd automatisch aangeboden. Check wel even je zorgverzekering, want sommige aanvullende pakketten vergoeden een deel van de kosten.

De eerste stap is uitzoeken wanneer je laatste prikken zijn gezet. Heb je een vaccinatieboekje, dan staan je prikken daarin. Weet je het niet meer, dan kun je je gegevens opvragen bij het RIVM of navragen bij je huisarts. Daarna maak je een afspraak bij een GGD-locatie of vaccinatiekliniek; bij veel aanbieders kan dat online. Neem je vaccinatieboekje mee naar de afspraak, dan kan de nieuwe prik er meteen in worden bijgeschreven en is je overzicht weer compleet.

Ga je binnenkort op reis, plan de afspraak dan ruim van tevoren. Zo heeft je lichaam voldoende tijd om bescherming op te bouwen voordat je vertrekt.