Natuur weer vrij spel na flinke onderhoudswerkzaamheden in Sophiapolder

Het halve vogelboek komt misschien wel tot leven in de Sophiapolder waar het getij regeert. Het zoetwatergetijdegebied is een geliefde broed- en bezoekplek, van grutto tot groenpootruiter en van visdiefje tot visarend. Om dat zo te houden was een grote onderhoudsbeurt nodig waarvoor Zuid-Hollands Landschap en Rijkswaterstaat de krachten bundelden. 

Soms moet er eerst worden ingegrepen voordat de natuur weer vrij haar gang kan gaan, zo ook bij dit ruim tachtig hectare tellende natuureiland tussen Hendrik-Ido-Ambacht en Papendrecht. “De dijken rond de Sophiapolder waren eens gemaakt om water buiten te houden”, gaat regiobeheerder Menno van Lopik terug in de tijd. “Maar door het zoetwatergetijde stroomt echter twee keer daags water in en uit waardoor driekwart van de dijk aan de oostzijde is weggeslagen en afgekalfd.”

Flauwe oevers
Een enorme lading grond werd aangebracht om de dijken te herstellen. “Om eventuele golfslagen af te wentelen en uitholling van de dijken te voorkomen is het ontwerp van de dijken veranderd en verloopt de helling extra flauw”, licht Van Lopik toe. De dijk wordt ingezaaid met een bloemenmengsel dat voor een diversere begroeiing moet zorgen. Iets dat voor de bezoeker straks niet onopgemerkt blijft, voorspelt de regiobeheerder: ,,Wandelaars gaan straks over een hele andere dijk lopen. Helemaal met de rietkraag die we nog van het voorjaar gaan aanplanten en waarmee we nog meer verschillende rietvogels gaan verwelkomen.”

Rijk voedselbuffet
De Sophiapolder, waar het water door het getij gemiddeld een meter in hoogte kan verschillen wat voor een unieke slibvegetatie zorgt, ligt met haar rijke voedselbuffet op een gunstige plek voor trekvogels, weet Van Lopik. “Op het hoogtepunt van de trek kunnen hier wel tienduizenden vogels zitten.” Lachend: “Ik denk dat het halve vogelboek wel voorbij is gekomen: van lepelaar en tureluur tot kleine burgemeester en zelfs de ijsvogel.” En onder vogelaars gesproken: rondom de Sophiapolder zitten vermoedelijk drie ijsvogelbroedparen, verklapt Van Lopik.

Toekomstbestendig
De tweede grote klus waar Zuid-Hollands Landschap en Rijkswaterstaat samen de schouders onder zetten, betrof de geulen die waren dichtgeslibd, vertelt Charlotte van den Berg, omgevingsadviseur van Rijkswaterstaat. “Nu de geulen weer op diepte zijn, kan het water beter in- en uitstromen. Essentieel voor de getijwerking van het gebied. Met dit grote onderhoud moet het werk er voor minstens tien jaar opzitten”, schat ze in.

Krachtige natuur
Dat kan Van Lopik alleen maar beamen: ,,Wanneer je de getijden echt ervaart, realiseer je je pas hoe krachtig de natuur is en weet je het nog meer te waarderen en doe je je best het te behouden en te beschermen.”