Een eeuw Gereformeerde Kerk Zwijndrecht - Groote Lindt

Het is zondag 6 maart 1921. In de Christelijke school aan de Lindtsedijk vindt een bijzondere gebeurtenis plaats. Ds. Horjus, predikant te Hendrik-Ido-Ambacht, tekent de papieren voor de oprichting van de Gereformeerde Kerk te Groote Lindt. Een unieke gebeurtenis, want het komt zelden voor dat één gemeente twee gereformeerde kerken telt! En we kunnen - met terugwerkende kracht - stellen dat men voortvarend van start gaat. Nu, meer dan 100 jaar later wordt er in de Develhof met een expositie stilgestaan bij de levendige geschiedenis.

De wortels van de Gereformeerde kerk Zwijndrecht - Groote Lindt liggen bij de kerkscheuring in 1890, beter bekend als de Doleantie. In Zwijndrecht besloot een behoorlijke groep mensen op 14 maart 1890 onder leiding van Ds. Knoll de Hervormde kerk te verlaten en een eigen kerk te starten. Werd er eerst nog in een houten schuur gekerkt, voor het einde van het jaar had men een eigen kerk (de Bethelkerk). Omdat de kerkgemeenschap groeiende was, werd in 1905 een tweede predikant aangewezen: Ds. Hoek. Vanaf 1908 predikte hij ook in de Lindt voor een behoorlijke groep mensen die bijeenkwamen in de Christelijke school. Een decennium verstreek zonder al te veel problemen. Toen Ds. Hoek en Ds. Knoll vertrokken, werd er echter slechts één vervanger aangewezen in de persoon van Ds. Vonkenberg. De gemeenschap in de Lindt werd nu het kind van de rekening. Er werd niet langer gepredikt in het dorp, waardoor de inwoners iedere zondag een hele tocht naar de Bethelkerk moesten afleggen. Er ontstonden spanningen tussen de gereformeerde kerkgemeenschappen ‘voor’ en ‘achter’ het spoor. Zo weigerde Ds. Vonkenberg ook in de Lindt te prediken, ondanks diverse schriftelijke en mondelinge verzoeken. De impasse duurde dus tot 6 maart 1921.

Reeds in april, een maand na de oprichting, sprak men over een eigen kerk. Immers, de school voldeed nu niet meer. Onder leiding van de bouwcommissie bestaande uit A. Kraaijeveld Pzn., M.T. Uyterlinde, A.B. Los en J. Groeneveld werden op 8 september de juiste vergunningen verleend. Negen maanden later was de kerk reeds voltooid. Op 30 juni 1922 werd het kerkje ingewijd. Het was een geheel uit hout opgetrokken gebouw, gelegen aan de Lindtsebenedendijk in een bocht van de Lindtse dijk. Het was een behoorlijke prestatie om in zo’n korte tijd een kerk neer te zetten, wetende dat een windhoos in november nog voor ruim 14.000 gulden aan schade had aangericht. Een behoorlijke tegenvaller. Binnen twee jaar na de opening werd de kerk te klein en dus besloot men het kerkgebouw aan de achterzijde te verlengen.

Tot aan de jaren zestig was het houten kerkje de thuisbasis voor de Gereformeerde kerk te Groote Lindt. Met een groeiend inwoneraantal van Zwijndrecht, groeide ook de geloofsgemeenschap en dus werden er allerlei nieuwe kerken gebouwd. Het houten kerkje verdween onder de slopershamer. In de tentoonstelling over 100 jaar Gereformeerde Kerk Zwijndrecht - Groote Lindt is onder meer een maquette van het gebouwtje te zien. Tijdens openingsuren bent u van harte welkom in de Develhof om de tentoonstelling te bekijken!

Tekst: Maurice de Jongh