Die gezellige jaren ‘50

Voor sommigen staan de jaren ‘50 symbool als een tijd waarin het leven in ons land nog goed was; overzichtelijk, veilig, met het bekende ‘touwtje uit de deur’. Anderen gruwen juist bij het beeld van dit decennium. Ze denken dan terug aan verstikkende burgerlijkheid, zuinigheid, één koekje bij de thee.

Ons land veranderde snel in deze tijd; industrie, woningen en scholen werden uit de grond gestampt. Ook ons dorp maakte een groeisport door. In 1950 hadden we 5675 inwoners, tien jaar later 7787, een groei van 37%. de Margriet- en Willem de Zwijgerschool werden gebouwd. Er kwamen buurtwinkelcentra aan de Emmasingel en Brederodehof. Ook een nieuw gemeentehuis aan het (Oude) Raadhuisplein en de Nederlands Hervormden en Oud Gereformeerden kregen een nieuw kerkgebouw, resp. de Elimkerk aan de Burgemeester Van Akenwijk en aan de Onderdijkse Rijweg. De Graaf Willemlaan werd aangelegd en in ‘Plan Overkerk’ kwamen de eerste woningen klaar.

In onze woningen veranderde in die tijd ook veel. In het begin van die jaren speelde het huiselijk leven zich vooral af rond de eettafel, waar gegeten werd, het huiswerk werd gedaan, moeder het verstelwerk deed en spelletjes werden gespeeld. Bij de komst van de TV kwamen er gemakkelijke stoelen en een zitbank rond de TV. Het huiselijk leven verplaatste zich. En wat denkt u van de keuken? Het veel te lage granieten aanrecht werd vervangen door de moderne Bruynzeel keuken. Het petroleumstelletje bleef nog lang onmisbaar. Er kwamen allerlei elektrische artikelen, zoals een stofzuiger en wasmachine, die het huishoudelijk werk eenvoudiger maakten. De koorts kreeg elk voorjaar iedere huisvrouw weer te pakken als de schoonmaaktijd aanbrak. De zware overgordijnen, kleden en matrassen gingen naar buiten en kregen er met de mattenklopper van langs.

De kruidenierswinkel, waar iedere klant met de boodschappen werd geholpen en alle losse artikelen werden verpakt en afgewogen, verdween. Er kwamen eerst zelfbedieningszaken, later gevolgd door supermarkten. Uit Amerika kwam de snackbar overwaaien. We konden ‘s zaterdags voor het Groene Kruisgebouw voor 15 cent een zakje patat kopen. 

In de jaren ‘50 kwam de AOW. Met 65 jaar gingen de mensen ‘van Drees trekken’. We hadden de eerste jaren na de oorlog erg zuinig geleefd. De wederopbouw van ons lang kreeg prioriteit. Maar halverwege de jaren ‘50 kwam er toch wat meer geld in het loonzakje. We kregen 15 vrije dagen bij een zesdaagse werkweek. Een weekje vakantie ging tot de mogelijkheden behoren.
De normen en waarden van de jongeren die opgroeiden in de jaren ‘50 gingen steeds meer afwijken van de generaties die de crisisjaren en de oorlog hadden meegemaakt. Veiligheid en geborgenheid botsten steeds meer met hun vrijheidsdrang. Nozems waren in die tijd de herauten van een lossere levensstijl die in de opvolgende jaren ‘60 verder zou doorbreken. Ze liepen veelal nog keurig in colbert met stropdas en hielden hun haar in model met Brylcreem. De oudere generatie had het moeilijk met de rock-’n-roll en de luidruchtige muziek van de Amerikaanse zangers Elvis Presley en Bill Haley.

Hebt u herinneringen aan deze tijd? Komt het aha-erlebnis bij u boven? Het Historisch Genootschap heeft de komende weken in de oudheidkamer een prachtige tentoonstelling, die bij u nog veel meer herinneringen aan deze periode zal oproepen. Kom langs. Koffie en thee staan voor u klaar.

De toegang is gratis. We vinden het fijn wanneer u in het cadeauwinkeltje iets koopt. En als u op zaterdagmiddag komt is het archief open. Men kan u daar van alles laten zien over oude foto’s en documenten over de geschiedenis van ons dorp. 

Historisch Genootschap

Arie Verhoeven